Ontwerp- en Beoordelingsrichtlijn drainagetechnieken

Dit project bestaat uit het opstellen van een Ontwerp- en Beoordelingsrichtlijn (OBR) om in een beoordeling, verkenning, planuitwerking en realisatie een gedragen werkwijze voor het beoordelen en ontwerpen van drainagetechnieken te komen. De OBR is gebaseerd op de laatste inzichten en ontwikkelingen vanuit de POV’s en sluit aan bij de nieuwste systematiek voor het beoordelen en het ontwerpen van waterkeringen.

Waarom hebben we dit project?

Waterschappen willen drainagetechnieken toepassen als oplossing voor faalmechanismes piping, macro- en/of microstabiliteit. Het zijn effectieve technieken die de opgave verminderen of opheffen.
De POV’s piping en macrostabiliteit hebben samengewerkt aan de POV-publicatie drainagetechnieken waarin kennis en de stand van zaken met betrekking tot drainagetechnieken is vastgelegd. Een volgende stap is het maken van een OBR om de praktijkkennis en ervaring toe te voegen en handvatten met een eenduidige werkwijze te ontwikkelen voor het ontwerpen en beoordelen van drainagetechieken.

Bovendien neemt Waterschap Aa en Maas het ontwikkelen van de Ontwerp- en Beoordelingsrichtlijn draingagetechnieken mee als deelproject van het project Cuijk-Ravenstein (CuRa).

Wat is de impact van dit project?

Drainages zijn een alternatieve oplossing voor piping, macro-en microstabiliteit. Hiermee zijn kosten van brede bermen, schermen of dikke bekledingen te beperken. Met de OBR-drainagetechnieken krijgen beheerders een instrument in handen waarmee drainages kunnen worden ontworpen en beoordeeld waardoor deze techniek makkelijker kan worden toepast.

Wat is het (beoogde) eindresultaat?

In de OBR zullen de volgende drainagetechnieken worden behandeld:

  • Verticale bronnen, horizontale drains, grindkoffers
  • Actieve (met bemaling) en reactieve (vrij verval) drainages
  • Drainages met monitoring
  • Sleufloze en gegraven aanbrengtechnieken

Uiteindelijk komt er een zelfstandig leesbaar document. Naar verwachting is deze POV in het voorjaar van 2021 gereed.

Wie is er vanuit de alliantie betrokken?

Bij de totstandkoming van de OBR drainagetechnieken zijn verschillende partijen betrokken vanuit de alliantie. Om te beginnen zijn dat de opdrachtgevers, in dit geval het HWBP en Waterschap Aa en Maas. Dit waterschap is via het project Cuijk-Ravenstein de indiener van het voorstel voor het opstellen van de OBR drainagetechnieken.

Bij het opstellen van de OBR wordt gebruik gemaakt van reeds bestaande kennis en ervaring in de projecten. Hiervoor zijn onder andere de volgende referentieprojecten in beeld:

Beheerder Type drainage Project
Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden Ontlaststelsel, verticaal Jaarsveld
Waterschap Rivierenland Ontlaststelsel, verticaal Schoonhovenseveer-Langerak
Waterschap Rivierenland Ontlaststelsel, verticaal Opijnen
Waterschap Vallei en Veluwe DMC Veesen
Waterschap Rijn en IJssel Grindkoffer Spijkse dijk
Waterschap Rijn en IJssel Grindkoffer Twentekanaal
Waterschap Vallei en Veluwe Grindkoffer Eefde
Waterschap Limburg Grindkoffer Beegden
Waterschap Drents Overijsselse Delta - Zwolle-Wilsum
Waterschap Drents Overijsselse Delta - Mastenbroek
Waterschap Zuiderzeeland Horizontale drains Oostvaarders- en IJmeerdijk
Waterschap Scheldestromen filterconstructie

Daarnaast zijn de volgende referentieprojecten in beeld waarbij mogelijk drainagetechnieken zullen worden toegepast:

Beheerder Project Actuele fase
Waterschap Aa en Maas Cuijk-Ravenstein Verkenning
Waterschap Rivierenland Neder Betuwe Verkenning
Waterschap Rivierenland Gorinchem-Waardenburg Planuitwerking
Waterschap Rivierenland Tiel Waardenburg Planuitwerking
Waterschap Rijn en IJssel   48-1   Trajectaanpak
Waterschap Vallei en Veluwe Grebbedijk Verkenning
Waterschap Stichtse Rijnlanden Sterke Lekdijk Verkenning

Bij deze waterschappen wordt niet alleen de waterkeringenkennis betrokken, maar ook die van het watersysteem. Bij hoogwater buitendijks moet het gedraineerde extra kwelwater namelijk ook weer worden afgevoerd en daar moet het watersysteem wel voldoende capaciteit voor hebben.

Voor het betrekken van de waterschappen en het borgen van de kwaliteit van de OBR, is een deskundigenteam samengesteld dat bij de verschillende concepten wordt betrokken om kennis van beheer en onderhoud, ontwerp en aanleg zo goed mogelijk in de OBR te krijgen. Hierbij zijn deskundigen van verschillende waterschappen, Deltares, Rijkswaterstaat, adviesbureaus en aannemers aangetrokken.

Voor het verkrijgen van draagvlak voor de OBR-drainagetechnieken bij de waterschappen die de OBR gaan toepassen bij het dijkontwerp en daarna in het beheer en onderhoud en de beoordeling, wordt de kwaliteit van de OBR inhoudelijk geborgd via de werkgroepen van het Kennis en Kunde Platform (KKP) en het Beoordelings- en ontwerpinstrumentarium (BOI) van Rijkswaterstaat en Deltares. Het resultaat zal worden voorgelegd aan het ENW en worden bekrachtigd door de Werkgroep Waterkeringen (WWK) en de Commissie Waterkeringen (CWK).

Als er referentieprojecten gedurende de looptijd van dit Plan van Aanpak tot het ontwerp van een drainagetechniek komen, zal aan deze projecten worden verzocht de ontwerpen als voorbeeld digitaal te publiceren.